Vì sao tăng lương vẫn không giữ được nhân tài trong môi trường đa thế hệ?

Trước áp lực giao thoa nhân sự thuộc nhiều thế hệ, doanh nghiệp buộc phải tái định hình chiến lược quản trị bằng những cách thức mới phù hợp với thực tế.

>> Chi tiết: https://cafef.vn/vi-sao-tang-luong-van-khong-giu-duoc-nhan-tai-trong-moi-truong-da-the-he-188260616123056973.chn

Nền kinh tế “Nâng cấp bản thân”

Thị trường đào tạo kỹ năng ngắn hạn đang lớn lên cùng áp lực cạnh tranh nghề nghiệp.

Tâm lý của lực lượng lao động trẻ phản ánh sát thực tế biến động của thị trường. Ảnh: Minh họa AI

Từ các lớp thiết kế, trí tuệ nhân tạo (AI) đến dựng video, thị trường đào tạo kỹ năng ngắn hạn đang lớn mạnh cùng áp lực cạnh tranh nghề nghiệp của người trẻ. Nhu cầu này ngày càng trở nên cấp thiết giữa một thị trường lao động đang bộc lộ rõ sự lệch pha giữa cung và cầu.

Khoảng trống kỹ năng

Buổi tối, sau giờ làm, một lớp thiết kế đồ họa trực tuyến vẫn sáng màn hình với gần 30 học viên. Phần lớn là sinh viên hoặc người mới đi làm, họ đang tranh thủ vài tiếng cuối ngày để học thêm một kỹ năng được quảng bá là “cần thiết” cho công việc tương lai.

Anh Huy Đức, 24 tuổi, nhân viên văn phòng tại TP.HCM, cho biết anh đăng ký một lớp thiết kế cơ bản sau giờ làm vì muốn mở rộng cơ hội nghề nghiệp. Dù công việc hiện tại không yêu cầu anh trở thành một nhà thiết kế chuyên nghiệp, nhưng các kỹ năng như chỉnh sửa hình ảnh, thiết kế bài đăng mạng xã hội hay làm slide thuyết trình đang xuất hiện ngày càng thường xuyên trong môi trường văn phòng. “Tôi không học để đổi nghề ngay, nhưng nếu biết thêm một kỹ năng, bản thân sẽ có nhiều lựa chọn hơn”, anh Đức chia sẻ.

Tâm lý của lực lượng lao động trẻ phản ánh sát thực tế biến động của thị trường. Theo số liệu đầu năm 2026, lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên của Việt Nam đạt 52,4 triệu người. Tuy nhiên, đằng sau sự dồi dào về số lượng là một nghịch lý quen thuộc: “thừa thầy, thiếu thợ”. Báo cáo Thị trường lao động Việt Nam năm 2026 của Vietnam Briefing chỉ ra rằng dù có tới 45% doanh nghiệp dự kiến mở rộng quy mô tuyển dụng, nhưng 80% trong số đó lại gặp khó khăn lớn trong việc tìm kiếm nhân sự phù hợp. Doanh nghiệp khát nhân lực chất lượng cao, nhưng lượng lớn ứng viên trên thị trường lại không đáp ứng được yêu cầu về kỹ năng thực chiến.

Chính khoảng trống kỹ năng này đang tạo ra một nền kinh tế giáo dục khổng lồ. Theo báo cáo của IMARC Group, quy mô thị trường lớp học kỹ năng và e-learning tại Việt Nam đạt khoảng 2 tỷ USD vào năm 2025 và được dự báo tăng lên 8,7 tỷ USD vào năm 2034, với CAGR khoảng 17,68% giai đoạn 2026-2034. Riêng phân khúc nền tảng học trực tuyến được dự báo tăng từ 247,47 triệu USD năm 2025 lên 429,49 triệu USD vào năm 2029.

Bước chuyển giáo dục

Ý thức được áp lực đào thải, người lao động đang chủ động thích ứng. Báo cáo về mức độ sẵn sàng kỹ năng số của PwC cho thấy 84% người lao động Việt Nam sẵn sàng học các kỹ năng mới ngay bây giờ hoặc đào tạo lại hoàn toàn để cải thiện cơ hội việc làm. Đáng chú ý, 93% người được khảo sát cho biết họ đang trong quá trình học kỹ năng mới, phần lớn là tự học.

Theo TopCV, ngay khi còn ngồi trên ghế nhà trường, nhiều bạn trẻ đã tìm kiếm các chứng chỉ chuyên nghiệp như Google Data Analytics, Meta Social Media Marketing, AWS Cloud Practitioner hay các chứng chỉ về tối ưu câu lệnh AI (AI prompting)… để bổ khuyết cho chương trình đại học chính quy.

Ông Rav Ahuja, Giám đốc Chương trình Toàn cầu của IBM Skills Network, cho rằng, việc tích hợp chứng chỉ ngắn hạn vào hệ thống tín chỉ chính quy là một “bước chuyển đổi mang tính nền tảng” của giáo dục hiện đại.

Thạc sĩ Kiều Huy Dương, giảng viên Khoa Quan hệ công chúng và quảng cáo, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, đồng thời là giảng viên tại Học viện Nghệ thuật và Thiết kế Monster Lab, nhận định xu hướng này là tất yếu. “Hiện tại, các bạn lao động trẻ, học sinh hay sinh viên chọn đi học kỹ năng đồ họa không đơn thuần chỉ vì đam mê. Trong 2 năm trở lại đây, trung tâm thiết kế đồ họa mà tôi giảng dạy đón 500-600 lượt học viên trong một năm. Đây là sự đầu tư có chiến lược cho một tấm vé vào cửa đại học hoặc hướng nghiệp có tính toán kỹ lưỡng”, ông Dương nói.

Sự bùng nổ của thị trường này cho thấy một sự thay đổi cơ bản: bằng cấp vẫn quan trọng, nhưng không còn đủ sức tạo ra lợi thế cạnh tranh mang tính quyết định. Bản mô tả công việc của các công ty ngày càng đòi hỏi ứng viên có khả năng thực hành chuyên nghiệp và sử dụng các công cụ mới.

Sự trỗi dậy của AI là một minh chứng. Báo cáo khảo sát lực lượng lao động toàn cầu năm 2025 của PwC Việt Nam cho thấy có tới 83% người lao động tại Việt Nam đang sử dụng AI trong công việc, vượt xa mức trung bình toàn cầu (69%) và 38% ứng dụng công nghệ AI tạo sinh (GenAI) hằng ngày.

Khi doanh nghiệp ưu tiên những người có thể bắt nhịp công việc ngay lập tức, chi phí đào tạo ban đầu đang dần bị dịch chuyển từ phía tổ chức sang người lao động. Thay vì được công ty đào tạo từ đầu, nhiều ứng viên phải tự trả tiền để trở nên “sẵn sàng” trước khi bước vào vòng tuyển dụng.

Từ góc độ nhà tuyển dụng, ông Phạm Lê Tiến Quốc, Giám đốc Nhân sự Công ty Truyền thông Le Bros, đánh giá việc người trẻ chủ động học thêm là một tín hiệu tích cực vì họ không còn phụ thuộc hoàn toàn vào bằng cấp. Nhưng ông cũng cảnh báo về tình trạng học theo phong trào, học để “lấp đầy CV” hoặc xoa dịu nỗi sợ tụt hậu thay vì xác định rõ tính ứng dụng của kỹ năng.

Hệ lụy của việc kỹ năng được đóng gói như “hàng hóa” là thị trường sẽ liên tục tạo ra những nhu cầu mới. Một kỹ năng từng là lợi thế sẽ nhanh chóng trở thành tiêu chuẩn tối thiểu. Khi ngoại ngữ trở nên phổ cập, người học tìm đến thiết kế. Khi thiết kế trở nên đại trà, vòng xoáy lại chuyển sang AI, phân tích dữ liệu, dựng video hay quản trị dự án…

“Khi mặt bằng ứng viên ngày càng đồng đều về học vấn, lợi thế cạnh tranh dịch chuyển sang kỹ năng. Việc học thêm các kỹ năng không còn là lựa chọn, mà dần trở thành yêu cầu thiết yếu nếu không muốn bị đào thải”, ông Quốc nhấn mạnh.

Với người lao động hiện đại, câu hỏi không còn là có nên học thêm hay không. Điều cốt lõi là khoản tiền và thời gian đó đang được sử dụng như một thương vụ đầu tư có tính toán kỹ lưỡng hay chỉ đơn thuần là chi phí để mua lấy sự an tâm tạm thời trước guồng quay khắc nghiệt của thị trường.

Nguồn: NCĐT

Việt Nam, EU enhance cooperation in green finance

The Vietnamese Ministry of Finance wishes to strengthen cooperation with the European Union (EU) in green finance, digital finance, capital market development, public finance management and the adoption of international financial standards, Minister Ngô Văn Tuấn told Ambassador Julien Guerrier, head of the EU Delegation to Việt Nam, on June 15.

The meeting between Minister of Finance Ngô Văn Tuấn and Ambassador Julien Guerrier, head of the EU Delegation to Việt Nam, on June 15. — Photo thoibaotaichinhvietnam.vn

The Vietnamese Ministry of Finance wishes to strengthen cooperation with the European Union (EU) in green finance, digital finance, capital market development, public finance management and the adoption of international financial standards, Minister Ngô Văn Tuấn told Ambassador Julien Guerrier, head of the EU Delegation to Việt Nam, on June 15.

Tuấn reaffirmed that Việt Nam greatly values its relationship with the EU and appreciates the positive progress in bilateral collaboration in recent years. The EU remains one of Việt Nam’s leading economic, trade and investment partners, especially since the EU – Việt Nam Free Trade Agreement (EVFTA) took effect on August 1, 2020, and bilateral ties were elevated to a Comprehensive Strategic Partnership in January 2026.

He hoped for the continuation of close coordination with the EU Delegation and European partners to deepen the Việt Nam – EU Comprehensive Strategic Partnership in a substantive manner.

Sharing updates on Việt Nam’s macro-economic situation, the minister noted that amid persistent global uncertainty, Việt Nam remains committed to maintaining macroeconomic stability, controlling inflation, safeguarding major economic balances and promoting growth.

An appropriately expanded and focus-driven fiscal policy monetary policy has been implemented, with close and harmonious coordination with a proactive, flexible and timely monetary policy and other macroeconomic measures, helping ensure macro-economic stability and major economic balances.

In the financial sector, the Ministry of Finance is accelerating administrative reforms, modernising tax, customs and treasury administration, promoting digital transformation, enhancing state budget collection management, and improving the efficiency of public resource use. It is also restructuring the national financial system and developing a transparent, safe, efficient and sustainable capital market, shared Tuấn.

For his part, Ambassador Guerrier praised the Ministry of Finance’s role in macroeconomic governance, taxation and customs administration and development resource management.

He reaffirmed the EU’s commitment to support Việt Nam in achieving its strategic development goals, including through approximately 450 million euros (US$522.3 million) in direct funding.

The EU, he said, remains a key partner for Việt Nam under the framework of the Just Energy Transition Partnership (JETP).

Amid geopolitical challenges affecting fossil fuel supplies, the EU encourages Việt Nam to maximise its available renewable energy resources, including wind, solar and hydropower, the ambassador said, highlighting the European Investment Bank’s support for sustainable transport infrastructure and port development projects in Việt Nam.

According to Guerrier, the issuance of more than $360 billion worth of green bonds across major financial centres last year demonstrates the significant financing potential available to support Việt Nam’s net-zero transition.

He added that the EU is providing technical assistance through the Global Forum on Transparency and Exchange of Information for Tax Purposes to help Việt Nam improve its international ratings and safeguard its investment reputation.

Regarding the draft excise tax policy on alcoholic beverages, the ambassador expressed the EU’s support for Việt Nam’s public health objectives while emphasising the importance of ensuring non-discriminatory treatment for European businesses.

Addressing taxation issues, Tuấn acknowledged the effective technical cooperation between Việt Nam, the Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD) and the Global Forum. He stressed that Việt Nam is not a tax haven and remains firmly committed to international transparency standards, policy reform and enhanced public finance governance.

The minister also noted that Việt Nam’s excise tax policy for alcoholic beverages is clearly stipulated in the 2025 Law on Excise Tax, including a roadmap for tax increases from 2026 aimed at protecting public health and curbing harmful consumption.

Tuấn reaffirmed Việt Nam’s commitment to ensuring equal tax treatment for both domestic and foreign investors, expressing his hope that Ambassador Guerrier will encourage the remaining EU member states to promptly ratify the EU – Việt Namm Investment Protection Agreement (EVIPA).

He also called on the EU to help facilitate Vietnamese firms’ access to green finance, expand technical and financial assistance for green transition, and enhance cooperation in strategic technologies, innovation, digital finance and high-tech human resources development.

With the strong foundation already in place, the official said he hopes Việt Nam – EU relations will continue to develop in a more substantive, effective and dynamic manner in the years ahead.

Source: VNS

CEO Yihetang Việt Nam: Nỗi đau “lột da” sau 5 năm khởi nghiệp bản năng và sự thức tỉnh

Sau 5 năm phát triển, Yihetang Việt Nam đạt mốc 10 cửa hàng. Bước sang năm 2024, hệ thống tăng trưởng lên 35 cửa hàng và vượt mốc 65 điểm bán vào 2025. Đằng sau tốc độ tăng trưởng ấy là một giai đoạn chuyển đổi đầy áp lực của CEO Viên An.

Thế nhưng, vượt ra ngoài danh xưng hào nhoáng ấy, đằng sau cú bùng nổ vĩ đại của doanh nghiệp lại là lời thú nhận trần trụi của người đứng đầu: “Năm năm đầu đời cho một cái doanh nghiệp phát triển bằng bản năng, không có chiến thuật, không có chiến lược, không có tướng giỏi, quân cũng không mạnh..”. Giữa đỉnh cao tăng trưởng, thay vì ăn mừng, nữ CEO lại đối mặt với sự hoang mang tột độ, trải qua cuộc “lột da” đau đớn đến tột cùng để lớn lên. Và động lực duy nhất kéo người phụ nữ ấy vượt qua giông bão, xuất phát từ một nỗi sợ vô cùng bản năng của một người làm sếp: “Sợ thất bại”.

Cái bẫy của “Bản năng” và nỗi đau “Lột da”

Đằng sau một CEO đầy quyết đoán là một người phụ nữ, một người mẹ của 4 em bé luôn phải đối diện với bài toán sự nghiệp và gia đình. Chị thẳng thắn phá vỡ hình tượng: “Trên cuộc đời này thì không có gì là hoàn hảo. Chúng ta không phải là 3 đầu 6 tay để cái gì chúng ta cũng làm tốt. Việc của chúng ta là tập trung vào từng giai đoạn, vào từng mục tiêu”. Dành trọn 3 năm để sinh và chăm em bé thật tốt, để rồi sau đó, dồn toàn lực cho chu kỳ 5 năm khởi nghiệp đầu tiên (2019 – 2023). 

Nhưng thương trường khắc nghiệt không vận hành bằng sự nỗ lực đơn thuần. Cuối năm 2023, Yihetang Việt Nam ký hợp đồng đối tác chiến lược với tập đoàn mẹ tại Trung Quốc. Cơ hội khổng lồ mở ra cũng là lúc chị Viên An phải đối diện với hiện thực tàn khốc: “Bao lâu nay… mình khởi nghiệp bằng bản năng. Mình bán hàng, mình chăm sóc khách hàng, mình chăm sóc đối tác, mình làm truyền thông bằng những gì mình có, nó không có chiến lược”. 

Để bước sang chu kỳ mới, công ty bắt buộc phải thay máu. Kết thúc năm thứ năm là một lần “lột da”. Chị ngậm ngùi nhớ lại sự ám ảnh của quá trình chuyển mình: “Khi mà các doanh nghiệp mà lột da nó đau lắm, cảm xúc của những người mà đi từ đời đầu họ phải đối diện, họ phải chịu đựng gần như là làm mới mình”.

Nỗi sợ trần trụi và Quy luật sinh tử của Doanh nghiệp

Tại sao một người đứng đầu lại hoang mang trong khi doanh nghiệp đang vươn lên? Câu trả lời nằm ở quy luật bất biến mà nữ lãnh đạo này đúc kết được: “Cái sự phát triển của doanh nghiệp ấy, nó sẽ phụ thuộc vào sự phát triển của người đứng đầu. Người đứng đầu phát triển bao nhiêu thì doanh nghiệp của bạn phát triển đến đấy”. 

CEO Viên An nhận thức sâu sắc rằng áp lực của người làm Tướng gấp hàng trăm lần nhân sự bên dưới. Nếu không lớn nhanh hơn tốc độ của công ty, doanh nghiệp sẽ đi lùi, đối diện với rủi ro và thất bại. Đứng trước áp lực đó, khát khao vươn lên của chị được kích hoạt từ chính nỗi sợ bị tụt hậu vô cùng chân thực: “An chia sẻ thật là An rất sợ là bị ngu…cuộc đời An là sợ nhất là sợ bị ngu, và lúc nào mình cũng phải chống lại cái sự ngu của mình”. Không giấu dốt, không muốn làm một kẻ thua cuộc, chị quyết định phải đi học để tự cứu lấy mình và doanh nghiệp.

Điểm chạm FSB – Nơi hội tụ của những “Người làm Tướng”

Đi học lại sau 12 năm không phải là quyết định dễ dàng. Tự nhận mình là một người “khá khó tính, không phải bạ đâu học đấy”, chị chỉ thực sự bị thuyết phục khi bắt gặp một đoạn video truyền cảm hứng của anh Hoàng Nam Tiến và thầy Trần Quang Huy từ Viện Quản trị & Công nghệ FSB

Chị chia sẻ, đoạn video ấy như “chạm đúng cái nỗi đau”, vạch trần mọi ngóc ngách rắc rối mà doanh nghiệp của chị đang gánh chịu: từ quản trị nhân sự, truyền thông marketing, đến quản trị rủi ro và thay đổi. Ngay lập tức, chị biết đây là nơi mình thuộc về.

Trong quá trình học, nữ CEO kỹ tính này tiếp tục bị thuyết phục bởi tính thực chiến của khoá học: “Giảng viên của FSB là những người rất thực chiến. Họ là những tổng giám đốc, họ là những CEO của những doanh nghiệp rất là khủng”. Học từ những case study “xương máu” của các tập đoàn lớn, cùng vòng tròn networking với các học viên đều là các CEO, sếp lớn đã mang lại cho chị những điểm chạm thay đổi tư duy mãi mãi.

Khát vọng: “Đừng làm nhỏ, đừng làm tầm thường”

Kết quả bùng nổ gấp 3, gấp 6 lần số lượng cửa hàng trong năm 2024 không phải là phép màu, mà là hệ quả từ sự “khai sáng” của người đứng đầu và sự cộng hưởng của toàn bộ đội ngũ. 

Thế nhưng, tư duy lớn nhất chị mang về sau khóa học không chỉ nằm ở con số kinh doanh. Bước ngoặt lớn về tầm nhìn xảy ra khi chị có cơ hội tham quan trụ sở FPT tại Phạm Văn Bạch: “Đứng trước bức tường lịch sử của một đế chế công nghệ, một ngọn lửa vĩ cuồng đã được thắp lên trong tâm trí của An: FPT làm được chúng ta cũng làm được…An nghĩ là An phải khởi nghiệp thật lớn, đừng làm nhỏ, đừng làm tầm thường”. 

Từ một người khởi nghiệp bằng bản năng, giới hạn trong những mục tiêu ngắn hạn, giờ đây Viên An đã mang trên mình khí chất của một lãnh đạo đầy tham vọng với khát khao xây dựng một tổ chức tạo ra hàng ngàn công ăn việc làm và có chỗ đứng kiêu hãnh trên bản đồ ngành F&B.

Lời nhắn nhủ:

Nhìn lại hành trình rực rỡ nhưng cũng đầy giông bão, CEO Viên An không rao giảng những đạo lý xa xôi. Lời nhắn nhủ của chị dành cho các chủ doanh nghiệp đang loay hoay trong khủng hoảng vừa mộc mạc, vừa trần trụi, nhưng mang lại sức mạnh to lớn: “Dốt thì mình đi học có vấn đề gì đâu các anh chị nhở? Ai mà chẳng dốt, trước khi trở thành giỏi thì cũng là dốt mà… Nên dốt thì cứ đi học thôi”. 

Thương trường sẽ luôn là một cuộc chiến không khoan nhượng. Nhưng tinh thần của một nhà lãnh đạo thế hệ mới (Next-Gen Leader) là không bao giờ khuất phục trước giới hạn của bản thân. Bởi lẽ: “Có thể thất bại cũng được, gặp những bài học cũng được, gục ngã cũng được. Nhưng phải đứng dậy và tiếp tục đi.” Với CEO Viên An, hành trình học tập không phải để trở nên hoàn hảo, mà để luôn tiến về phía trước cùng doanh nghiệp của mình.

FSB News

23 Vietnamese enterprises earn nearly $144 billion

Although the private sector has increasingly asserted its role in the economy, the 2025 revenue picture showed that State-owned enterprises in the energy and fuel sectors still hold a dominant position.

An offshore drilling platform of Petrovietnam. Petrovietnam topped the ranking with VNĐ651 trillion in revenue. — VNA/VNS Photo

Total revenue of 23 largest Vietnamese enterprises reached approximately VNĐ3.8 quadrillion (US$144.5 billion) last year, according to financial statements from the companies.

Although the private sector has increasingly asserted its role in the economy, the 2025 revenue picture showed that State-owned enterprises in the energy and fuel still hold a dominant position.

Four State-owned enterprises – Vietnam National Energy Corporation (Petrovietnam), Vietnam Electricity Corporation (EVN), Vietnam National Petroleum Group (Petrolimex) and Vietnam National Coal and Minerals Group (Vinacomin) – generated more than VNĐ1.74 quadrillion in revenue, equivalent to about 46 per cent of the total.

PVN topped the ranking with VNĐ651 trillion in revenue. EVN followed closely with VNĐ646 trillion.

If considering the private sector separately, Vingroup continued to hold the leading position with VNĐ332 trillion in revenue. The figure is larger than the combined revenue of many banks on the list and many times greater than the revenue of some leading technology corporations.

Following Vingroup is Viettel with VNĐ220 trillion in revenue. The gap of over VNĐ100 trillion between Vingroup and Viettel shows that currently, not many businesses outside the energy sector are capable of reaching a revenue threshold of over VNĐ300 trillion.

Nearly one-third of the representatives on the list (seven out of 23 businesses) are banks, Agribank, BIDV, Vietinbank, VPBank, Vietcombank, MB and Techcombank.

The appearance of private businesses in the retail and manufacturing sectors in the list is notable.

Specifically, retailer Mobile World Group (MWG) and steel producer Hòa Phát both achieved a revenue of VNĐ156 trillion. This revenue level is equivalent to many large State-owned banks and far exceeds most listed companies on the stock market.

For MWG, the scale of revenue reflects the strength of its nationwide retail network. Meanwhile, Hòa Phát continues to maintain its position as Việt Nam’s largest private industrial manufacturing enterprise with its ecosystem encompassing steel, agriculture and real estate.

Source: VNS